Newsletter - Wydanie 06.03.2026
-
Ceny benzyny w Polsce przekroczyły 7 zł za litr w reakcji na wojnę na Bliskim Wschodzie; cena diesla w hurcie wzrosła o 20% przez weekend. Ceny na rynkach światowych wciąż rosną, bo ataki USA i Izraela przybierają na sile. Wg analityków blokada Cieśniny Ormuz, odcinająca 20% globalnej podaży, wywołała szok cenowy i panikę. (3 źródła)
Www
-
Przez 7 lat amerykańskie Palantir Technologies próbował nawiązać współpracę ze szwajcarskimi instytucjami i było 9x odrzucane przez brak wiarygodności; szwajcarskia armia wydała raport wskazujący 5 kategorii ryzyka; w tym czasie Polska podpisała memorandum ws. współpracy, bez analizy. Palantir buduje systemy do inwigilacji oraz zarządzania polem walki. Współpracuje z CIA, FBI, Pentagonem, służbami migracyjnymi i policją w kilku krajach. Jej szef Alex Karp mówił, że oprogramowanie służy do straszenia i zabijania wrogów. Polski rząd, bez podawania kwot i szczegółów umowy, podpisał list intencyjny z firmą w październiku 2025. Szef MON Kosiniak–Kamysz mówił, że bazy danych są cenniejsze niż złoto. Odrzucono początkowo wrocławską firmę DataWalk oferującą podobne rozwiązania i współpracującą z rządem USA. 2 miesiące po umowie z Palantirem polska armia podpisała osobne porozumienie z DataWalk. W 2020 r. Palantir oferował darmową pomoc w walce z pandemią. Szwajcarscy urzędnicy odrzucili ją przez złą reputację firmy. Szwajcarskie wojsko ostrzegło w raporcie, że dane może podejrzeć rząd USA. Eksperci uznali, że system wymaga ciągłej łączności. Na froncie jest to niemożliwe przez wrogie zagłuszanie elektroniczne.
Www
-
Budżet NFZ w 2025 przekroczył rekordowe 220 mld zł, ale składki od obywateli dalej nie starczają na leczenie, z podatków już trzeba było dołożyć 33 mld zł i zabrakło kolejnych 4 mld zł. W 2026 wydatki na zdrowie urosną do 250 mld zł. Szpitale wydają 70-80% budżetów na zarobki personelu. Szpitale wykonały w 2025 roku zabiegi o 5,5 mld zł większe niż zakładały kontrakty. W marcu NFZ odda placówkom 1,5 mld zł za świadczenia bez limitu, m.in. za porody, zawały i wizyty u specjalistów. Za podawanie drogich leków fundusz zapłaci szpitalom 100%, mimo że formalnie nie musi tego robić. Przed Min. Zdrowia protestowali szefowie szpitali powiatowych. Domagają się pieniędzy na podwyżki płac i utrzymanie płynności. Rząd apeluje do samorządów o łączenie mniejszych szpitali, by system był tańszy i wydajniejszy.
Bankier
-
Finlandia organizuje ewakuację obywateli z Omanu, za którą ewakuowani zapłacą z własnej kieszeni. Bilet na wyczarterowany lot kosztuje 2,5 tys. € z powodu wysokich cen paliwa i kosztu ubezpieczenia wojennego. Większość Finów w regionie jest w Emiratach Arabskich i muszą dostać się do Omanu na własną rękę.
Interia
-
Wenezuelski koncern z największymi rezerwami ropy na świecie podpisał umowy na dostawy do USA, które to wyeksportują surowiec dalej z narzutem finansowym. Koncern wezwał do całkowitego zniesienia sankcji na przemysł naftowy, by zwiększyć wydobycie. Trump powiedział, że Amerykanie przejmą od 30 do 50 mln baryłek ropy. Zyski mają być podzielone między mieszkańców obu państw. Dostawy z Wenezueli stają się kluczowe przez wojnę na Bliskim Wschodzie i blokadę Cieśniny Ormuz przez Iran.
Business Insider
-
WOJNA W IRANIE - synteza część 7. W dostępie Premium część 8. (około drugie tyle) Iran zagroził atakiem na najważniejszy izraelski ośrodek nuklearny w Dimonie, jeśli USA i Izrael się nie zatrzymają. Zapowiedział intensyfikację ataków i szerszy obszar działań. Próbował skontaktować się z USA, jednak Biały Dom mu nie odpowiedział. Izrael po doniesieniach wywiadu, że strony kontaktują się poza nim, zażądał od USA wyjaśnień. Trump ocenił operację na 15/10. Kongres USA odrzucił projekt rezolucji nakazującej Trumpowi zakończenie działań wojennych. Przeciw operacji głosował 1 Republikanin, Rand Paul. Republikanów poparł z kolei 1 Demokrata. Iran zaczął stosować nowy typ dronów Hadid-110. Jest kłopotliwy dla obrony powietrznej. Ma kształty nadające mu częściowo funkcji stealth, pułap lotu 9 km, przenosi 30 kg głowicę i osiąga 510 km/h. Obecnie wolniejsze Szahedy lecą pierwsze i angażują obronę, żeby Hadidy mogły dolecieć. Trump twierdzi, że USA i Izrael zniszczyły 60% irańskich wyrzutni rakiet, a odbudowa zajmie 10 lat. Dodał, że wojna zakończy się wtedy, kiedy on zachce, a nowy lider Iranu musi być wybrany przy udziale USA. Izrael twierdzi, że zniszczył 80% irańskiej obrony powietrznej, dominuje w powietrzu i zrzucił 6000 pocisków. Szacuje się, że na razie zginęło 1500-2000 osób, w tym paręset dzieci. USA poprosiły Ukrainę o pomoc w neutralizacji Szahedów. Zełenski zapowiedział, że przeznaczy na to część dronów przechwytujących i ukraińskich specjalistów, a ich skuteczność to 90%.
Infopiguła
|